Made in America

Van vrijdagavondavond 28 tot en met zondag 30 januari delen we op deze pagina een mozaiek aan composities uit de Verenigde Staten: soloconcerten, symfonische muziek en kamermuziek door onze eigen musici. Vrijdag om 20.00 uur lanceren we Made in America met een online pubquiz.

Made in America
Illustratie ontworpen voor Made in America door Christopher DeLorenzo
Een heel weekend toegang tot de energie en diversiteit van de muziek uit de Verenigde Staten. Registraties van kamermuziek, iconische filmmuziek, symfonische werken van onder meer Ives, Adams, Wolfe, Higdon, Dvořák en Copland en drie concertstreams vanuit Het Concertgebouw.

 

Pubquiz

Opening Made in America - vrijdag 28 januari om 20.00 uur

Speel mee en leer meer over klassieke muziek uit de Verenigde Staten, met live kamermuziek door onze musici en een kort interview met artistiek directeur Ulrike Niehoff. Presentatie is in handen van de Vlaamse presentator Thomas Vanderveken (voertaal: Engels).

Het werkt heel eenvoudig. Ga naar deze pagina en vanaf 20.00 wijst Thomas de weg naar de site die nodig is om mee te doen. Houd een tweede device (telefoon, tablet, laptop) bij de hand om live de vragen te beantwoorden.

Speel alleen of met een groep, aanmelden is niet nodig.
Ten slotte: kijken en luisteren zonder mee te spelen kan ook.

Symfonische concertstreams vanuit Het Concertgebouw

Zaterdag 29 jan, 20.00 uur. Susanna Mälkki leidt Ives, Perry en Adams

Susanna Mälkki, dirigent
Leila Josefowicz, viool

introductie door Thomas Vanderveken

Julia Perry- A Short Piece for Orchestra
John Adams - Vioolconcert
Charles Ives - Symfonie nr. 2

Over dit concert

Amerikaanse componisten gingen heel laat pas op zoek naar een eigen muzikale identiteit. Het gebruik van populaire muziek en jazz doorkruiste de invloedrijke neoklassieke stijl die begin twintigste eeuw uit Europa kwam overwaaien. Wanneer we de werken van Charles Ives, Julia Perry en John Adams - die samen zowat een eeuw omspannen - nu als hoorbaar ‘Amerikaans’ ervaren, heeft dat veel te maken met die ontwikkelingen.

Susanna Mälkki leidt het orkest in Charles Ives’ Tweede symfonie, dat bomvol bekende en minder bekende melodieën zit. Populaire liedjes die de herinneringen aan zijn jeugd in New England kleurden, maar ook Bach, Beethoven, Wagner... Met dit soort symfonische collages was Ives rond 1900 zijn tijd ver vooruit.

Ook Julia Perry verwerkte graag de volksmuziek van haar jeugd in haar muziek, in haar geval vooral Afro-Amerikaanse spirituals. Perry’s carrière begon succesvol, maar haar oeuvre verdween naar de achtergrond verdwenen. A Short Piece for Orchestra laat horen hoe onterecht dat is: het opwindende werk laat een volstrekt originele stem binnen de Amerikaanse muziek horen.

Met zijn Vioolconcert liet de inmiddels wereldberoemde componist John Adams de melodie weer toe in zijn ritmisch pulserende muziek. En hoe! De soloviool rijgt de ene melodie aan de andere. Er zijn niet veel violisten die het extreem virtuoze werk kunnen uitvoeren. Gelukkig is er Leila Josefowicz: een onvermoeibare strijder voor hedendaagse muziek en vooral een geweldige violiste die nergens voor terugdeinst.

Zondag 30 jan, 14.15 uur. Filmmuziek van Vertigo, Star Wars en E.T.

Stéphane Denève, dirigent
Kelley O’Connor, mezzosopraan

introductie door Thomas Vanderveken

Over dit concert

´Amerika is het enige land met zogeheten ‘filmcomponisten’. Daarbuiten zijn er componisten die af en toe aan een film werken.´ Aldus Bernard Herrmann, die zijn angstaanjagende stempel drukte op menige Alfred Hitchcock-film. De tijd dat filmmuziek als tweederangs kunst werd afgedaan is voorbij. Diverse filmscores hebben inmiddels een verdiende plek gekregen op het orkestrepertoire.

Natuurlijk ontbreekt John Williams niet. Wat hadden Steven Spielberg en George ´Star Wars´ Lucas zonder hem moeten beginnen? En dan Erich Wolfgang Korngold: hij was in Wenen een gelauwerd operacomponist tot de nazi-dreiging hem naar Californië verdreef. Zijn theatergevoel kwam daar goed van pas bij zijn briljante partituren voor romantische avonturenfilms over duellerende musketiers en hartstochtelijke liefdes.

Veel Amerikaanse componisten schrijven ´filmische´ muziek waar geen film bij nodig is. Jennifer Higdons blue cathedral roept emotionele beelden op: het is een in memoriam voor haar jong gestorven broer. De eerste uitvoeringen van de Neruda Songs van Peter Lieberson waren het hartverscheurende afscheid van zijn doodzieke vrouw, mezzosopraan Lorraine Hunt-Lieberson, van haar publiek.

Zondag 30 jan, 20.00 uur. Klaus Mäkelä leidt Wolfe, Copland en Dvořák

Klaus Mäkelä, dirigent
Calogero Palermo, klarinet

introductie door Thomas Vanderveken

Julia Wolfe - Fountain of Youth
Aaron Copland - Klarinetconcert
Antonín Dvorák- Symfonie nr. 9 'Uit de nieuwe wereld'

Over dit concert

De uitgestrekte prairies, de chaos van de metropool, bergen en wouden, woestijnen en wolkenkrabbers. De landschappelijke diversiteit van de Verenigde Staten is eindeloos. Divers is ook de bevolking met zijn mozaïek aan culturele achtergronden. Die diversiteit wordt weerspiegeld in de Amerikaanse gecomponeerde muziek. Toch lijkt er vaak sprake van iets wat al die muziekstijlen met elkaar verbindt. Wat maakt Amerikaanse muziek Amerikaans?

De smeltkoes van culturen in de Verenigde Staten heeft geleid tot allerlei mengvormen van klassieke muziek en stijlen als jazz, latin, rock en pop. In Fountain of Youth van Julia Wolfe klinkt de jeugdige energie van de rock door. Met Aaron Coplands jazzy Klarinetconcert staat soloklarinettist Calogero Palermo in de schijnwerpers. Copland was schatplichtig aan de Tsjech Antonín Dvořák. Om Amerikaanse componisten hun eigen muzikale identiteit te laten vinden, werd hij in 1892 aangesteld als conservatoriumdirecteur in New York, waarna hij zich met zijn Negende symfonie, ‘Uit de Nieuwe Wereld’ liet inspireren door de landschappen en de verschillende culturen van de Verenigde Staten. Het werd een enorm succes, met name het troostrijke Adagio is een van de megahits van de klassieke muziek.